Standpunten

Met een van de grootste havens van Europa in Antwerpen en zijn ligging als klein land in het hart van Europa is België van oudsher een logistiek knooppunt en een doorvoerland. De overgang naar emissievrije logistiek vormt daarom een cruciale uitdaging voor de Belgische economie. 

V2X biedt grote flexibiliteitsvoordelen voor het Belgische elektriciteitsnet. De grootschalige uitrol van V2X-technologie zal sneller plaatsvinden dan verwacht door EU-regelgeving zoals AFIR, EPBD en EMD, terwijl het net snel meer flexibiliteit nodig zal hebben nu er congestie begint op te treden. V2X biedt een efficiënte, gedecentraliseerde, consumentgerichte oplossing. We schatten dat het gebruik van V2X het Belgische elektriciteitssysteem een besparing van maar liefst 250 miljoen euro per jaar kan opleveren en kan helpen om de kapitaaluitgaven met ongeveer 0,9 tot 2 miljard euro te verminderen, uitgaande van realistische veronderstellingen.

Het Federale Mobiliteitsbudget heeft zich gevestigd als een hoeksteen van de Belgische strategie om de bedrijfsvloot te vergroenen en een 'modal shift' teweeg te brengen. EV Belgium ondersteunt het Mobiliteitsbudget in deze als een essentieel instrument ten gunste van duurzame mobiliteit. Wij uiten echter onze grote bezorgdheid over nieuwe regels en interpretaties – specifiek met betrekking tot de "cash-out"-optie en het gebruik van het budget voor huur- of leningen. Wij zijn van mening dat deze mechanismen de effectiviteit van deze maatregel voor het milieu verwateren en een negatieve impact hebben op de transitie naar duurzame mobiliteitsoplossingen.

EV Belgium beveelt ten zeerste aan om de herschikte EPBD tijdig om te zetten in het belang van gebruikers, de EV-sector en overheidsinstanties. 

De elektrificatie van bestelwagens verloopt in België trager dan in de meeste andere EU-landen, met een achterstand van 40 % ten opzichte van het EU-gemiddelde. Dit is het gevolg van een gebrek aan belangrijke beleidsstimulansen in België, die in andere EU-landen wel bestaan. Dit rapport heeft als hoofddoel een korte, maar volledige vergelijkende analyse te geven van de bestaande markt voor emissievrije bestelwagens, en tegelijkertijd verschillende beleidsaanbevelingen te formuleren die deze markt vooruit kunnen helpen.

EV Belgium waardeert de inspanningen van de federale regering bij de ontwikkeling van het Register voor Hernieuwbare Energie in Transport. Wij erkennen het belang van dit register in het kader van de omzetting van de RED II(I)-richtlijn en de verduurzaming van de transportsector.  Het systeem stimuleert het gebruik van hernieuwbare energiebronnen ten opzichte van fossiele brandstoffen in mobiliteit en draagt zo bij aan een groenere mobiliteit in België. Sinds januari 2024 is het register operationeel en wordt het reeds actief gebruikt door laadpaaloperatoren. Desondanks constateren wij enkele beperkingen die verhinderen dat het systeem zijn volledige potentieel bereikt en het gebruik van hernieuwbare elektriciteit in transport onnodig belemmert. Vanuit een constructieve insteek, en gesteund door 140 bedrijven, wil EV Belgium concrete aanbevelingen formuleren om de integratie van hernieuwbare elektriciteit in de transportsector te optimaliseren.  Enkele gerichte wetsaanpassingen kunnen snel en eenvoudig worden doorgevoerd door de bevoegde federale minister.

De transitie naar elektrische mobiliteit in België is in volle gang. In 2024 was maar liefst 28,54% van de nieuwe inschrijvingen in België batterij-elektrisch, en 15,62% plug-in hybride. In september 2024 was het elektrisch voertuig, met een indrukwekkend aandeel van 38,3% het bestverkochte motorisatie-type op de Belgische markt. Daartegenover staat een snel ontwikkelend laadpalen-ecosysteem met meer dan 80.000 normale publiek toegankelijke laadpunten (AC tot 22kW) en meer dan 5.000 publiek toegankelijke snellaadpalen (DC vanaf 22kW) - private laadpalen (thuis, werk & depots) niet meegerekend. Publiek laden is een belangrijke component van de elektrificatie, en voor een groot deel van de bevolking – vooral in de steden - is publiek laden vaak de enige optie. De vandaag gehanteerde aanpak botst echter op zijn limieten. EV Belgium is er dan ook van overtuigd dat er in de toekomst ook moet gekeken worden naar nieuwe concepten in de vorm van laadpleinen, multimodale hubs bijv. rond de mobipunten en andere vernieuwende laad-concepten. Wij verwelkomen dus de vermelding van deze concepten in de beleidsteksten van de nieuwe Vlaamse regering. Op basis van bestaande literatuur en ervaringen op het veld, willen EV Belgium en zijn leden een aantal elementen aankaarten om - bovenop de huidige beleidsinitiatieven - laadpleinen op een correcte wijze te realiseren.

Naar aanleiding van verschillende besprekingen binnen lokale gemeenten in België, wenst EV Belgium via dit standpunt lokale overheden te ondersteunen en adviseren in hun keuzes om laadpalen te belasten. EV Belgium betreurt deze evolutie en onderstreept graag een aantal argumenten waarom er betere oplossingen bestaan. 

We maken hierbij een gedeeltelijk onderscheid tussen publieke laadpunten op het publieke domein (vaak concessies) en publiek toegankelijke laadpunten op het private domein (de zogenaamde semi-publieke laadpalen). Als laatste adviseren we graag onze steden en gemeenten over welke andere oplossingen er bestaan om de vragen en bedenkingen m.b.t. laadpunten ten volle aan te grijpen. 

EV Belgium ondersteunt de wens van overheden om het gebruik van publieke laadinfrastructuur te optimaliseren en laadpaalkleven te ontmoedigen. De voorgelegde two-pager verwijst hierbij naar de argumenten uit de uitgebreide analyse in bijlage. 

Zoals u kan vaststellen in deze brief, en op basis van de analyse, pleit EV Belgium dan ook voor het toepassen van  ‘drempeltarieven’ op publieke laadinfrastructuur.

Het sturen van de laadprijzen via aangepaste tarieven, is daarbij een effectieve optie waar de sector zeker aan wil meewerken. Daarnaast kunnen echter ook andere maatregelen ingezet worden zoals informeren en sensibiliseren. Tegelijk wil EV Belgium er op wijzen dat ook handhaving van het verkeersreglement noodzakelijk is, bijvoorbeeld om foutparkeren op laadplaatsen tegen te gaan.